Tham dự cuộc họp có Thứ trưởng Nguyễn Hải Trung, Thứ trưởng Nông Thị Hà, thành viên Ban Chỉ đạo, lãnh đạo các đơn vị thuộc Bộ.

Tại cuộc họp, đơn vị thường trực Ban Chỉ đạo đã báo cáo kết quả triển khai thực hiện các nhiệm vụ phát triển khoa học, công nghệ, chuyển đổi số và Đề án 06 của Bộ Dân tộc và Tôn giáo trong 4 tháng đầu năm 2026.

Theo đó, trong công tác chỉ đạo, điều hành, việc tổ chức triển khai các nhiệm vụ về khoa học, công nghệ và chuyển đổi số được thực hiện tương đối đồng bộ, từng bước đưa các nhiệm vụ này vào nền nếp quản lý thường xuyên.

Quyền Giám đốc Trung tâm Chuyển đổi số Bùi Quốc Thắng báo cáo tại cuộc họp

Bộ đã ban hành hệ thống văn bản chiến lược, tạo nền tảng pháp lý như: Chiến lược Chuyển đổi số, Chiến lược Dữ liệu, tiêu chuẩn kết nối chia sẻ dữ liệu, nền tảng số dùng chung và các kế hoạch chuyển đổi số năm 2026, giai đoạn 2026-2030.

Về phát triển Cơ sở dữ liệu (CSDL) chuyên ngành, Bộ đã có chuyển biến tích cực và được Ban Chỉ đạo của Chính phủ về phát triển khoa học, công nghệ, chuyển đổi số và Đề án 06 biểu dương tại phiên họp thứ 5.

Đối với CSDL về tôn giáo, hiện đã hoàn thành 21/21 chức năng đáp ứng yêu cầu nghiệp vụ quản lý nhà nước, đồng thời đã tích hợp thành công với ứng dụng định danh điện tử VNeID và CSDL quốc gia về dân cư. Ngoài ra, những điểm nghẽn của dự án này đã được tháo gỡ tại Nghị quyết số 89/NQ-CP của Chính phủ. Đối với CSDL về dân tộc, đã ban hành quyết định phê duyệt dự toán chuẩn bị đầu tư làm cơ sở triển khai các bước tiếp theo.

Bên cạnh đó, việc triển khai hệ thống thông tin phục vụ quản lý nhà nước, các hệ thống xử lý văn bản điện tử và quản lý hồ sơ công việc được duy trì hoạt động hiệu quả. Bộ Dân tộc và Tôn giáo đã hoàn thành thử nghiệm Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính từ Trung ương đến địa phương chỉ trong khoảng 30 ngày. Đến nay, 100% thủ tục hành chính của Bộ đã được công khai, hệ thống vận hành ổn định và không phát sinh hồ sơ quá hạn.

Bộ là một trong 05 bộ, ngành hoàn thành sớm nhất các nhiệm vụ theo yêu cầu, kết nối thành công với Trung tâm Dữ liệu quốc gia, tạo lập hơn 16.000 tài khoản người dùng và tổ chức tập huấn tại 34 tỉnh, thành phố; đã vận hành kết nối thành công với hệ thống Cổng dịch vụ công quốc gia và ngắt kết nối hệ thống cũ của Văn phòng Chính phủ từ 28/4/2026.

Về hạ tầng số và an toàn thông tin, Bộ đã quan tâm thực hiện công tác rà soát và bảo đảm an toàn thông tin, góp phần duy trì hoạt động ổn định của các hệ thống thông tin hiện có.

Quang cảnh cuộc họp

Bên cạnh những kết quả đạt được, báo cáo cũng thẳng thắn chỉ ra nguyên nhân và tình hình của việc chậm hoàn thành một số nhóm nhiệm vụ, đặc biệt là việc xây dựng cơ sở dữ liệu chuyên ngành, đồng thời, phân tích các rào cản về bộ máy nhân sự, cơ chế điều phối, sự phân tán nguồn lực và hạ tầng kỹ thuật chưa đồng bộ gây ảnh hưởng chung đến tiến độ triển khai các nhiệm vụ phát triển khoa học, công nghệ và chuyển đổi số của Bộ, ngành.

Trên cơ sở đó, Trung tâm Chuyển đổi số đã đề xuất việc kiện toàn tổ chức, đẩy mạnh phân cấp thẩm quyền và thành lập tổ công tác đặc biệt nhằm tháo gỡ các điểm nghẽn hiện tại. Đây là cơ sở quan trọng để lãnh đạo Bộ điều chỉnh phương thức điều hành, đảm bảo hoàn thành các mục tiêu chiến lược về dữ liệu và an ninh mạng trong thời gian tiếp theo.

Phó Trưởng ban Thường trực Ban Chỉ đạo, Thứ trưởng Nguyễn Hải Trung phát biểu tại cuộc họp

Phát biểu tại cuộc họp, Thứ trưởng Nguyễn Hải Trung đánh giá hiện trạng chuyển đổi số của Bộ hiện nay và nhận định một số vấn đề về nhận thức trong việc thực hiện các nhiệm vụ khoa học, công nghệ và công tác chuyển đổi số của Bộ.

Thứ trưởng cho biết, lãnh đạo một số đơn vị vẫn cho rằng chuyển đổi số là trách nhiệm của riêng Trung tâm Chuyển đổi số hoặc của Thứ trưởng phụ trách, chứ không phải nhiệm vụ của đơn vị mình. Do đó, các đơn vị chỉ làm những việc được giao trong kế hoạch mà không chủ động đề xuất các giải pháp chuyển đổi số gắn liền với chuyên môn, chức năng nhiệm vụ của đơn vị mình. Thứ trưởng đề nghị đưa tiêu chí thực hiện chỉ tiêu chuyển đổi số vào việc đánh giá cán bộ hàng tháng, hàng quý để nâng cao trách nhiệm của người đứng đầu vụ, đơn vị.

Bên cạnh đó là bất cập trong tổ chức bộ máy và phân cấp thẩm quyền khi chưa phân định rạch ròi về vai trò giữa Vụ Chính sách, Học viện Dân tộc và Trung tâm Chuyển đổi số trong việc quản lý khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Việc thiếu phân cấp thẩm quyền trong lập, thẩm định và phê duyệt các dự án công nghệ thông tin khiến thời gian triển khai dự án bị kéo dài, ảnh hưởng đến tiến độ chung.

Nhận định chi tiết về việc chậm triển khai CSDL dân tộc, Thứ trưởng Nguyễn Hải Trung cho rằng, quá trình xây dựng cần được phân định rõ: trách nhiệm đề xuất và thẩm định tiêu chí, nội dung dữ liệu thuộc về các vụ chuyên môn, quản lý về mặt đầu tư và hạ tầng thuộc về Trung tâm Chuyển đổi số.

Để tháo gỡ những điểm nghẽn đang tồn tại, Thứ trưởng Nguyễn Hải Trung đề xuất các giải pháp, bao gồm: Kiện toàn Ban chỉ đạo; Đẩy mạnh phân cấp trong việc lập, thẩm định và phê duyệt nhiệm vụ CNTT để rút ngắn quy trình thủ tục, tránh tình trạng chờ đợi kéo dài; Chú trọng ứng dụng AI và trợ lý ảo vào công việc để thay thế các phương thức làm việc thủ công, đồng thời có chế độ đãi ngộ để thu hút và xây dựng đội ngũ cán bộ công nghệ có trình độ cao.

“Chúng ta cần một Nghị quyết của Đảng ủy về chuyển đổi số có tầm nhìn chiến lược, tránh sa vào những chi tiết vụn vặt để thực sự tạo ra bước đột phá trong chuyển đổi số của ngành dân tộc và tôn giáo”, Thứ trưởng Nguyễn Hải Trung bình luận.

Phó Trưởng ban Ban Chỉ đạo, Thứ trưởng Nông Thị Hà góp ý, báo cáo cần chỉ rõ trách nhiệm triển khai từng nhiệm vụ về chuyển đổi số thuộc về cá nhân hay đơn vị nào, đồng thời, mỗi đơn vị được giao chủ trì dự án phải lập lộ trình giải ngân chi tiết gắn với từng mốc thời gian cụ thể để tháo gỡ điểm nghẽn về vốn, để vừa đảm bảo tiến độ thực hiện dự án, vừa đảm bảo hiệu quả sử dụng ngân sách nhà nước.

Phát biểu kết luận cuộc làm việc, Bộ trưởng Nguyễn Đình Khang ghi nhận kết quả hoạt động của Ban Chỉ đạo và đánh giá cao vai trò thường trực của Trung tâm Chuyển đổi số với kết quả cụ thể đã được các ban, bộ, ngành ghi nhận trong thời gian qua.

Trên cơ sở lắng nghe ý kiến của Thứ trưởng Nguyễn Hải Trung, Thứ trưởng Nông Thị Hà, thành viên Ban Chỉ đạo và đại diện các đơn vị tham dự cuộc họp, Bộ trưởng yêu cầu Trung tâm Chuyển đổi số hoàn thiện lại báo cáo của Ban Chỉ đạo theo hướng cụ thể hóa tiến độ thực hiện từng nhiệm vụ. Phải rà soát lại toàn bộ công việc, mạnh dạn nhận xét đơn vị nào làm tốt, đơn vị nào làm chưa tốt.

Bộ trưởng nhấn mạnh, việc đánh giá phải khách quan, không nể nang né tránh, phải công khai tiến độ thực hiện nhiệm vụ của các đơn vị thuộc Bộ tương tự như cách Chính phủ hiện nay công khai chỉ số thực hiện nhiệm vụ của các Bộ, ngành để toàn dân giám sát.

Bộ trưởng Nguyễn Đình Khang kết luận cuộc họp của Ban Chỉ đạo

Đối với nhiệm vụ xây dựng CSDL dân tộc, Bộ trưởng chỉ đạo phân định rõ trách nhiệm dựa trên khung kiến trúc Chính phủ điện tử, thay vì để các đơn vị triển khai rời rạc hoặc dồn hết vào một đầu mối không có đủ chức năng thẩm quyền thực hiện. Từng đơn vị phải chịu trách nhiệm về tính “đúng, đủ, sạch, sống” của dữ liệu thuộc lĩnh vực mình quản lý.

Ông cũng yêu cầu các đơn vị không được “vừa làm vừa mò”, mà chủ động học tập mô hình của Bộ Công an, đề xuất kết nối và chia sẻ dữ liệu từ CSDL quốc gia về dân cư để tiết kiệm thời gian và nguồn lực cho ngành.

Với 15 nhiệm vụ trọng tâm trong Quý II năm 2026, Bộ trưởng Nguyễn Đình Khang đồng ý với đề xuất thành lập Tổ công tác đặc biệt, chuyên trách về CSDL dân tộc, duy trì chế độ hội ý định kỳ hàng tuần để kịp thời tháo gỡ vướng mắc, bảo đảm tiến độ thực hiện nhiệm vụ.

Bên cạnh đó, Bộ trưởng yêu cầu rà soát để phân cấp mạnh mẽ về tài chính và thẩm quyền phê duyệt cho các đơn vị thực hiện nhiệm vụ về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 06. Mục tiêu là rút ngắn quy trình thủ tục, tạo điều kiện cho các đơn vị chủ động thực hiện nhiệm vụ mà không phải chờ đợi các cấp trung gian.

Bộ trưởng yêu cầu, thủ trưởng các đơn vị phải chịu trách nhiệm trực tiếp trước Bộ trưởng nếu để xảy ra chậm muộn trong lĩnh vực mình phụ trách. Trên cơ sở đó, các đơn vị phải thay đổi trạng thái từ “chờ đợi” sang “chủ động”, coi chuyển đổi số là mệnh lệnh bắt buộc để hiện đại hóa công tác dân tộc và tôn giáo trong tình hình mới.

Bộ trưởng nhấn mạnh yêu cầu “rõ người, rõ việc, rõ địa chỉ trách nhiệm”, lấy hiệu quả sản phẩm thực tế, đặc biệt là việc xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia làm thước đo đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của từng đơn vị trong năm 2026.